İmam Mehdi (a.s), Şia'nın on iki imamının sonuncusudur. Tam adı Muhammed b. Hasan olup babası on birinci imam Hz. İmam Hasan Askeri'dir (a.s). İmam Zaman ve Hüccet İbni'l-Hasan isimleriyle de anılır.
Hicretin 255. yılında (bazı rivayetlerde 256) Şaban ayının 15. günü, Samarra şehrinde babası İmam Hasan Askeri'nin evinde dünyaya gelmiştir. Annesi Nergis'tir; çeşitli kaynaklarda Süsen, Saykal, Hekime gibi isimlerle de anılır.
Resmî adı Muhammed olmakla birlikte, yaygın olarak Mehdi, Kaim, Sahibu'z-Zaman, İmam-ı Zaman, Ebu Salih, Muntazar, Hüccetullah, Bakiyyetullah ve Mev'ud gibi çok sayıda lakap ve künyeyle anılır; kaynaklarda 180'den fazla, bazı sayımlarda 310'a varan isim ve lakabı kaydedilmiştir.
Halası, İmam Cevad'ın kızı Hz. Hekime Hatun'dur. Büyük annesi Cedde (Hudeys), amcası ise imamet iddiasında bulunduğu için "Cafer-i Kezzab" diye bilinen Cafer b. Ali'dir.
Abbasi halifesi Mu'temid, on iki imam inancından haberdar olduğu için on ikinci imamın doğuşunu engellemek amacıyla ev aramalarını sık sık gerçekleştirmiş; bu sebeple İmam Mehdi'nin doğumu gizli tutulmuştur. Buna rağmen babasının sağlığında birçok kişinin onu gördüğü nakledilmiştir. Gerçek adının açıkça anılması ise o dönemde yasak kabul edilmiştir.
Babasının şehadetinden sonra hicri 260 yılında, beş yaşındayken imamet makamına gelmiştir. Hicri 260-329 yılları arasında dört naip aracılığıyla Şiilerle iletişim kurduğu Küçük Gaybet dönemi yaşanmış; ardından doğrudan iletişimin olmadığı ve günümüze kadar devam eden Büyük Gaybet dönemi başlamıştır.
Yaklaşık on iki asırdır yaşadığı kabul edilen İmam Mehdi'nin uzun ömrü konusunda Şii kelamcıları mucize, ilahî irade ve tarihî örneklere dayanan aklî ve naklî deliller sunmaktadır. Hz. Üzeyir'in yiyecek ve içeceğinin yüz yıl sonra bozulmadan kalması gibi örnekler, uzun ömrün imkânına delil olarak zikredilir.
Şia inancına göre İmam Mehdi ahir zamanda zuhur ederek zulümle dolmuş dünyayı adaletle dolduracak ve evrensel ilahî hükümeti kuracaktır.